Niet alleen in Engeland, ook in Belgie vinden we stoere
politici die "voor het milieu gaan". De groenen wijzen echter op gebakken lucht
in de plannen. In elk geval helpt de ecotax ervoor dat de rijksbegroting sluitend werd.
(EvD)
België / Milieu dominant in begroting
Taksen op verpakkingen en groene aftrek voor bedrijfsauto’s
(Trouw 20 maart 2007) België heeft opnieuw een
sluitende overheidsbegroting. En het is nog een groene begroting ook, in lijn met de
heersende trend in Europa.
Het heet ’begrotingsconclaaf’ en is traditie geworden in het Belgische kabinet:
elk voorjaar trekken de ministers zich enkel dagen terug op een plaats buiten het woelige
Brussel om definitief de knopen door te hakken voor ’s lands huishoudboekje.
Premier Guy Verhofstadt stelt zich persoonlijk garant voor uitstekende hapjes en drankjes
en afgelopen weekeinde bleek opnieuw hoe heilzaam dat is: de Belgische regering heeft
alweer een sluitende begroting en sloot daarmee wonderwel aan bij de grote bestuurlijke
trend van dit moment, het milieu.
Het zijn mede de nieuwe maatregelen voor het klimaat die de staatsinkomsten optillen tot
een bescheiden overschot van 0,3 procent van het bruto binnenlands product. Zo verwacht de
regering 67 miljoen euro aan inkomsten door nieuwe belastingen op plastic zakjes,
huishoudfolie en wegwerpbestek. Nog eens 64 miljoen is te
verwachten door een nieuwe manier om bedrijfswagens te belasten: op basis van
milieucriteria. Vanouds is 75 procent van de aanschafwaarde van een bedrijfswagen in
België aftrekbaar, maar straks varieert dat percentage tussen de 60 en 90 procent, al
naar gelang de CO2-uitstoot van de gekochte auto.
Toch hebben de milieubeweging en de groenen in België kritiek op deze maatregelen. Ze
zijn er namelijk vooral gekomen ter vervanging van een eerder aangekondigd en veel
stoerder plan dat voorlopig niet doorgaat. Aanvankelijk wilde de regering álle
verpakkingen belasten, en niet alleen de zakjes, de folie en het plastic bestek. Die
belasting had 320 miljoen euro moeten opleveren en wordt door de huidige maatregelen noch
financieel, noch milieutechnisch gecompenseerd.
Om het ’gat’ van de op de lange baan geschoven verpakkingsbelasting te dichten,
moest de regering ook nog extra streng beleid tegen fiscale fraude aankondigen. Dat levert
naar verwachting 90 miljoen euro op. De rest van het gat moet worden gedicht met inkomsten
uit de vennootschapsbelasting. Door fiscaal gunstige tarieven en lobbywerk van Verhofstadt
trekt België veel buitenlandse bedrijven aan, wat de inkomsten flink opdrijft.
Er is dus een stoer milieuplan vervangen door een stel veel minder stoere kleine
milieumaatregelen, zeggen de groenen. Bovendien, vinden zij, ’praat’ de
begroting wel veel over het milieu, maar zit daar ook veel ’gebakken lucht’ bij.
Wat te denken, bijvoorbeeld, van het plan om de milieukorting waarop men recht heeft als
men een relatief zuinige nieuwe auto koopt, direct uit te betalen in plaats van na de
gebruikelijke twee jaar. Dat zal de koper van een auto aanspreken, beamen de groenen, maar
het milieu is nog even ver. Liever zien ze positieve maatregelen als die van de roetfilter
in Nederland. Wie de filter in zijn dieselauto laat installeren, kan in Nederland rekenen
op een behoorlijke subsidie.
Toch heeft de Belgische regering zijn nek uitgestoken. Want onder de regeringen in de
Europese Unie staat het milieu plots bovenaan de agenda, maar het is de vraag of dat ook
al voor de burgers geldt. Vorige week nam Vlaanderen de proef op de som door de verhoogde
concentratie fijn stof, veroorzaakt door warm weer, te beantwoorden met een
maximumsnelheid van 90 kilometer per uur op de snelwegen. Het aantal overtreders was op de
eerste dag zo hoog dat Touring, de Belgische ANWB, clementie vraagt voor de drieduizend
geflitste automobilisten. Kennelijk voelt nog lang niet elke Belg zich aangesproken door
het nieuwe milieubeleid. Maar Verhofstadt is stellig als altijd. „In de komende jaren
zal het milieu in elke begroting topprioriteit hebben.”